اقتصاد دوره پهلوی
از «دهه طلایی» تا «سراب توسعه»؛ ایرانِ ۱۳۲۰ تا ۱۳۵۷ روی دریایی از نفت ایستاد، اما به ساحل توسعه نرسید. رشد‌های دورقمی دهه ۴۰ با دوپینگ نفتی اوج گرفت، اما صنعتی که ۲ درصد اقتصاد بود، نمی‌توانست موتور ۱۱ درصد رشد باشد. شوک نفتی ۱۳۵۲، واردات را ۲۴ برابر صادرات غیرنفتی کرد و اقتصاد را به بیماری هلندی مبتلا کرد.
محققان داخلی و خارجی در توصیف وضعیت اقتصادی ایران در دوره پهلوی دوم با بهره‌گیری از واژه شبه‌مدرنیسم استبدادی، معتقدند شاه به ظاهر قصد داشت ایران را تبدیل به یک قدرت عمده صنعتی و نظامی کند، اما آنچه در نتیجه خودکامگی وی و هزینه کردن دیوارنه‌وار درآمدهای نفتی اتفاق افتاد، نه‌تنها منجر به پیشرفت اجتماعی و اقتصادی کشور نمی‌شد، بلکه شبه‌مدرنیسمی بود که با نابودی کامل تولید داخلی، استقلال اقتصادی ایران را به حراج گذاشت.
یادداشت