تونس سالها به تیمی شناخته میشد که با فوتبال محافظهکارانه و بسته راهش را به مراحل بالاتر باز میکرد. تیمی که «بد بازی میکرد اما بالا میآمد». اما در جام ملتهای آفریقا ۲۰۲۵ این فرمول دیگر جواب نداد. حذف زودهنگام تونس نه فقط یک ناکامی ورزشی، بلکه نشانهای از بحران سیاسی و مدیریتی بود که سالها در سایه فوتبال این کشور جریان داشت.
تونس با همان سبک قدیمی وارد تورنمنت شد: «دفاع متراکم، ضدحملههای محدود و امید به تجربه بازیکنان باسابقه.» تیمهای آفریقایی امروز با سرعت، خلاقیت و جسارت بازی میکنند؛ تونس اما در لاک محافظهکاری گیر کرده بود. نتیجه بازیهای بیروح، بدون موقعیت جدی و حذف در همان مراحل ابتدایی بود.
بازیکنان جوان و زیر ۲۳ سال بیشتر روی نیمکت نشستند. مربی و فدراسیون نگران بودند که اشتباهات آنها فشار رسانهای و سیاسی ایجاد کند. این محافظهکاری تیم را از انرژی تازه محروم کرد و ترکیب اصلی بیشتر متکی بر بازیکنان فرسوده شد.
مربی تونس در تصمیمهای کلیدی مردد بود. تغییرات تاکتیکی دیرهنگام، تعویضهای محافظهکارانه و ناتوانی در واکنش به شرایط بازی تیم را بیراهحل گذاشت. در لحظههای حساس تونس هیچ پلن جایگزینی نداشت.
فدراسیون فوتبال تونس سالهاست زیر فشار سیاسی و مدیریتی قرار دارد. دولت و وزارت ورزش بارها در انتخاب مربیان و تصمیمهای فنی دخالت کردهاند.
تغییرات مکرر در ریاست فدراسیون و اختلافات میان مدیران و مربیان فضای بیثباتی ایجاد کرده است. فوتبال تونس بعد از انقلاب ۲۰۱۱ به نماد ملی تبدیل شد و هر ناکامی تیم ملی بازتابی سیاسی پیدا میکند. حذف در ۲۰۲۵ این بحران اعتماد عمومی را تشدید کرد.
تونس وارد تورنمنت شد با امید به صعود بیدردسر. در مرحله گروهی تیم نتوانست گلهای حیاتی بزند و شکست مقابل مالی در یکهشتم نهایی نقطه پایان بود. رسانههای داخلی بلافاصله ناکامی را به مدیریت سیاسی و بیثباتی فدراسیون ربط دادند، نه فقط به عملکرد بازیکنان.
واکنش اجتماعی به این سقوط بسیار گسترده بود. شبکههای اجتماعی تونس پر شد از خشم و ناامیدی هواداران. بسیاری این شکست را خیانت به اعتماد عمومی دانستند و با تیترهایی مثل «شوک»، «سقوط» و «خیانت به هواداران» فضای مجازی را پر کردند.
مقایسه با قهرمانی ۲۰۰۴ بارها تکرار شد؛ کاربران نوشتند که تیم ملی از آن زمان تاکنون نتوانسته دوباره به افتخار برسد و این بار شکست مقابل مالی، با وجود برتری عددی، بهعنوان نماد بحران فوتبال تونس در حافظه جمعی ثبت شد.
سقوط تونس در جام ملتهای آفریقا ۲۰۲۵ پایان یک عادت بود. تیمی که سالها با محافظهکاری بالا میآمد این بار همان محافظهکاری باعث سقوطش شد. فوتبال تونس امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند بازتعریف هویت است؛ نه فقط در زمین بلکه در مدیریت و سیاست.