زینب مرزوقی،خبرنگار گروه جامعه:گام که به تراز همکف فرهنگسرای خاوران میگذاری، گویی هوا سنگینتر میشود؛ زمان در نقطه صفر مرزی میان «ایدئولوژی» و «جنایت» متوقف شده است. اینجا در فضایی 700 متری، «موزه اسرار سازمان مجاهدین» با روایتی خطی اما پرالتهاب، بازدیدکننده را از میان غبار دهه 40 و هستههای اولیه مرکزیت، تا بنبستِ خونی مرصاد میبرد. دیوارهایی که با اسناد، فیلمهای مستند و بازسازی وقایع، نه فقط یک تاریخچه، بلکه فرایند دقیقِ یک «استحاله» را روایت میکنند؛ استحالهای که در آن، عدالتخواهی بدوی جای خود را به تروریسم خیابانی و آغوش باز رژیم بعث داد.
اما این موزه تنها برای ورق زدن گذشته نیست؛ نبض آن با وقایع امروز میزند. در روزگاری که پروپاگاندای رسانهای با بزک کردنِ یک «گذشته خیالی»، بهشت برینی از دوران پیش از انقلاب میسازد، این اسناد تلنگری به حافظه جمعی است. ضرورت این موزه درست در میانه ناآرامیهای دیماه 1404 بیش از هر زمان دیگری رخ مینماید؛ جایی که باز هم «خشم عصیانی» بر بستر مطالبات اقتصادی، به جادهصافکنِ پروژههای «کشتهسازی» بدل شد.
محمد رحمانی، پژوهشگر تاریخی که با همراهی وی به بازدید از موزه اسرار سازمان مجاهدین رفته بودیم؛ معتقد است اگرچه میان «سانترالیسم آهنین» دهه ۶۰ و آنارشی پراکنده خیابانهای امروز تفاوت ساختاری وجود دارد، اما «مهرههای شطرنج» در هر دو دوران همانها هستند؛ جوانانی که در خلأ احزاب و اعتراضات قانونی، طعمه طراحیهای امنیتی و سرویسهای خارجی میشوند تا با خون خود، برای غرب امتیاز بخرند. موزه اسرار، تلاشی است برای عبور از کلیشهها و رسیدن به لایههای عمیقتر اجتماعی؛ جایی که باید پرسید چگونه خشم، به ابزار امتیازگیری بدل میشود و چرا هنوز، بازخوانی ریشههای این ارتجاع، برای نسل جدیدی که هدفِ جنگ ۱۲ روزه و عملیاتهای روانی است، یک ضرورت حیاتی به شمار میرود. این موزه، روایت حقیقتی است که در لایههای غلیظ پروپاگاندای دشمن، به دنبال گوشهایی برای شنیدن میگردد. موزه «اسرار سازمان مجاهدین» (سازمان منافقین)، به عنوان روایتی مستند از تاریخچه این سازمان، از ابتدای شکلگیری هستههای اولیه در دهه ۴۰ تا خروج از ایران، همکاری با رژیم بعث و عملیات مرصاد، آغاز به کار کرد. سیدسجاد موسوی، رئیس فرهنگسرای خاوران در گفتوگو با «فرهیختگان» توضیح میدهد: «این موزه که در فضایی به وسعت ۷۰۰ مترمربع در تراز همکف ساختمان اصلی فرهنگسرای خاوران دایر شده، در بخشهای متنوعی به تبیین مبانی فکری، پیوندهای اندیشهای این گروهک، اقدامات تروریستی و خرابکاریهای مسلحانه علیه مردم و ارکان نظام پرداخته است. محتوای این نمایشگاه در قالب بخشهای تفسیری، نمایش فیلم، بازسازی حوادث مهم تاریخی و ارائه اسناد برگرفته از کتابهای مستند در معرض دید عموم قرار گرفته است.»
انگیزهها و ضرورت ایجاد موزه چه بود؟
برگزارکنندگان این موزه، انگیزه اصلی از ایجاد این مجموعه را پرکردن خلاء موجود در روایت صحیح و دقیق تاریخ معاصر عنوان کردند. با توجه به تلاشهای مداوم پروپاگاندای رسانهای دشمن برای تحریف تاریخ و تطهیر چهره خشن و ضدمردمی این جریان، ضرورتِ ایجاد این موزه در راستای «جهاد تبیین» و روشنگری بیش از گذشته احساس میشد. هماهنگی باقیماندههای این جریان با دشمنان مستکبر نظیر آمریکا و اسرائیل در وقایع و آشوبهای اخیر شهرهای مختلف کشور و تکرار اقدامات مشابه گذشته در خیابانها، لزوم بازشناسی ریشههای این گروهک را برای نسل جوان دوچندان کرده است.
استقبال مردمی و چالشهای مسیر افتتاح
گزارشها حاکی از استقبال گسترده اقشار مختلف از جمله گروههای دانشآموزی و دانشجویی از نمایشگاه است؛ بهطوریکه تمامی نوبتهای بازدید برای دو هفته آینده تکمیل شده است. این نخستین بار است که در کشور به شکلی اختصاصی و با این ترکیب محتوایی به موضوع منافقین پرداخته میشود. اگرچه به دلیل حساسیتهای بالای محتوایی از سوی نهادهای ذیربط و همچنین وقوع رویدادهایی نظیر عملیاتهای «وعده صادق»، وقفه و تأخیری کوتاه در افتتاح رسمی ایجاد شد، اما با انجام گفتوگوها و اصلاحات لازم، این حساسیتها مرتفع گردید. همزمانی افتتاح این موزه با اقدامات خرابکارانه و تروریستی روزهای اخیر، توجه مضاعف رسانهها و افکار عمومی را به دنبال داشته است.
فازهای جدید موزه نیز در راه هستند
این موزه به صورت دائمی در فرهنگسرای خاوران دایر بوده و در دو نوبت صبح و عصر آماده پذیرش بازدیدکنندگان است. مدیریت مجموعه ضمن تأکید بر دائمی بودن موزه، اعلام کرد برای تکمیل گزارشها، شمارههای تماس و آدرس شبکههای اجتماعی جهت هماهنگی در اختیار علاقهمندان قرار میگیرد. همچنین برنامه توسعه فازهای دوم و سوم این مرکز در ماههای آینده در دستور کار قرار دارد تا برهههای دیگری از تاریخ سیاسی معاصر ایران و جنایات سایر گروهکهای تروریستی نیز با دقت روایت شود. انشاءالله این افتتاح، مقدمهای برای اتفاقات بزرگتر در مسیر تبیین حقایق تاریخی خواهد بود.
کشتهسازی، وجه شباهت وقایع اخیر و خشونت منافقین در دهۀ 60 بود
