در فضای کسب‌وکار ۴ رتبه سقوط کردیم، چرا؟

به گزارش «فرهیختگان آنلاین»، پروژه ارزیابی، سنجش و بهبود «Doing Business» چندین سال است که هرساله توسط موسسه IFC به‌عنوان بازوی توسعه بخش خصوصی در بانک جهانی انجام می‌شود. این پروژه به بررسی کسب وکارهای کوچک و متوسط در هر کشور می‌پردازد و قوانینی را که هریک در چرخه فعالیت خود با آنها روبه‌رو هستند از نظر مدت زمان هزینه صرف‌شده و نیز سهولت ارزیابی می‌کند. درواقع «Doing Business» شاخص‌هایی برای تعیین میزان رشد و توسعه کشورها در کسب‌وکار دارد. دیروز گزارشی منتشر شد که نشان می‌داد کشور ایران طی دو سال گذشته چهار پله از جایگاه قبلی خود در رده‌بندی جهانی فضای کسب‌وکار سقوط کرده و در میان 190 کشور، در رتبه 124 قرار گرفته است. این نشان می‌دهد که ما هنوز در مشکلات و بحران کسب‌وکار هستیم و به‌طور قطع در بحث‌های تجارت فرامرزی یا اقتصاد جهانی، جایگاه مستحکمی نداریم که بتوانیم در رقابت اقتصاد جهانی و تجارت بین‌المللی ورود کنیم.

وقتی که ما هنوز عضو هیات‌های مربوط به تجارت جهانی نیستیم قطعا نمی‌توانیم با سایر کشورهای فعال در حوزه اقتصاد بین‌الملل رقابت کنیم. وقتی که ما به تجارت‌های بین‌المللی نگاه می‌کنیم، می‌بینیم موانع بسیاری بر سر راه کسانی است که قصد فعالیت اقتصادی دارند. مثلا اولین قدم برای شروع یک کسب‌وکار، تدوین یک شناسنامه کاری برای کسب‌وکار خود است که این کار در ایران بسیار خسته‌کننده و فرسایشی است. به‌طور مثال مدت زمان ثبت یک شرکت یا بنگاه اقتصادی در کشور همسایه ما یعنی دبی یک روز است، در سنگاپور این زمان به دو ساعت می‌رسد و در اروپا یک شرکت دوروزه ثبت می‌شود ولی در ایران فقط دوماه طول می‌کشد که شما بتوانید فقط یک نام تجاری ثبت کنید؛ پس چطور می‌توانیم با این شرایط در یک بازی و رقابت بین‌المللی وارد شویم در حالی که هنوز برای ثبت‌نام تجاری نیز با مشکل مواجهیم. بنابراین به همین دلایل ساده شما در بازی‌های بین‌المللی از قافله عقب می‌مانید، یعنی جایی برای رقابت پیدا نمی‌کنید و به همین دلیل است که از جریان تجارت و رقابت جهانی دور می‌افتید و رده‌های خود را از دست می‌دهید. طرح‌های رتبه‌بندی در بازارهای بین‌المللی برمبنای تمام این حضورهای فعال و پویا در اقتصاد است وقتی که شما نمی‌توانید آن حضور را به صورت دائم داشته باشید به‌طور طبیعی حذف شما را به دنبال خواهد داشت.

از سوی دیگر وقتی که ارز ما هنوز تک‌نرخی نشده است، ‌مشکلات فراوانی را برای تجار و همچنین ارزیابی‌های بین‌المللی و تجارت بین‌المللی ایجاد می‌کند. به‌طور مثال ارزی را که من استفاده می‌کنم، ممکن است با دلار ارز مبادلاتی حساب کنند و شما ممکن است آن را با ارز بازار آزاد حساب کنید، پس ارزش‌ها تغییر می‌کنند زیرا ما تک‌نرخی نیستیم و یک نرخ ثابت ارز نداریم و هرکدام‌مان با یک چارچوب و دیدگاه ارزش‌گذاری می‌کنیم.

اینها بخشی از دلایلی است که ما را از یک شرایط متعادل جدا می‌اندازد. درنهایت به نظر می‌رسد اگر با همین شیوه اقتصادی جلو برویم ممکن است روزبه‌روز از جایگاهی که هم‌اکنون در این طبقه‌بندی جهانی داریم نیز پایین‌تر برویم و رتبه‌های پایین‌تری در فضای کسب‌وکار نصیب ما شود.