مواضع دوگانه سران اتحادیه اروپا در مواجهه با ایراندر شرایطی که تصور میشود برجام بیش از هر زمان دیگری به خطر افتاده و خروج آمریکا از آن یا تصویب تحریمهای هستهای سابق با عناوین و در پوششهایی جدید بسیار محتمل خواهد بود، برخی معتقدند میتوان روی مواضع اروپا در حمایت از برجام حساب باز کرد اما عدهای گزینه حساب باز کردن روی موج حمایتهای اروپا از برجام را خیلی دقیق و قابل اعتنا ندانستند.
ایستاده در غبار
به گزارش «فرهیختگان آنلاین»، سخنرانی دو هفته پیش رئیسجمهوری آمریکا را میتوان نقطه عطفی در موضوع برجام دانست. اظهارات ترامپ و واکنشهای متقابل سران اتحادیه اروپا به آن در همان روز و روزهای بعد، منجر به قوت گرفتن نگاهی شد که قائل به فاصلهگیری اروپا از آمریکا و نزدیکی آن به ایران در مناقشات اخیر بود. بر همین اساس و در شرایطی که تصور میشود برجام بیش از هر زمان دیگری به خطر افتاده و خروج آمریکا از آن یا تصویب تحریمهای هستهای سابق با عناوین و در پوششهایی جدید بسیار محتمل خواهد بود، برخی معتقدند میتوان روی مواضع اروپا در حمایت از برجام حساب باز کرد و حتی در صورت خروج آمریکا، برجام را با همراهی اتحادیه اروپا سرپا نگه داشت. در مقابل اما عدهای گزینه حساب باز کردن روی موج حمایتهای اروپا از برجام را خیلی دقیق و قابل اعتنا ندانستند و دولت را به در انداختن طرحی نو دعوت کردند. فارغ از دو نگاه یادشده به نظر میرسد مروری بر مواضع سران کشورهای اروپایی قضاوت درخصوص دو نگاه یادشده را قدری سادهتر و به شفاف شدن فضا کمک کند.
مذاکره مجدد در مورد توافق هستهای امکانپذیر نیست
فدریکا موگرینی، در گفتوگو با شبکه «اسکای نیوز» عربی گفت: «توافق هستهای به راه خود ادامه خواهد داد و مذاکره مجدد در مورد آن امکانپذیر نیست.» وی در پاسخ به ادعای عدم پایبندی ایران به برجام نیز گفت: «آژانس بینالمللی انرژی اتمی مسئولیت نظارت بر اجرای بندهای این توافق را برعهده دارد و این امر به رئیسجمهور بریتانیا، آمریکا، روسیه و کشورهای دیگر مربوط نمیشود.»
جایگزین صلحآمیزی برای برجام وجود ندارد
هلگا اشمید،معاون موگیرینی در مجمع ایران و اروپا در زوریخ با بیان اینکه مساله پنهانی نیست که در ماههای اخیر برخی این توافق را با جملاتی شدید مورد تردید قرار دادهاند، گفت: «این توافق برای اتحادیه اروپا از اهمیت خاصی برخوردار است. اتحادیه اروپا به علاوه بسیاری دیگر در جامعه بینالمللی در مورد حمایت قاطع از برجام بسیار روشن بودهاند.» اشمید همچنین تصریح کرد: «برجام هیچ جایگزین معتبر صلحآمیزی ندارد.»
هر کاری از دستمان برمیآید، انجام دهیم
امانوئل مکرون، در نشست خبری در پایان نشست دو روزه اتحادیه اروپا در بروکسل گفت: «تمام خواست ما این است که برای حفظ توافق هستهای با ایران هر کاری از دستمان برمیآید، انجام دهیم.» وی افزود: «با وجود احترام کامل به برجام، مخالف توسعه برنامه موشکی ایران هستیم و بهزودی با دیگر رهبران اروپایی در این باره گفتوگو خواهیم کرد.»
ایران را در مورد برنامه موشکی خود تحتفشار میگذاریم
ژان ایو لودریان، وزیر امور خارجه فرانسه گفت: «در جریان سفر به تهران، ایران را در مورد برنامه موشکی خود تحت فشار قرار خواهد داد.» وی در این زمینه تصریح کرد: «فعالیتهای ایران در موضوعات خارج از برجام (برنامه موشکی و اقدامات منطقهای)، مسائلی جدی هستند، اما جزء توافق هستهای نیستند.»
درباره فعالیتهای منطقهای و برنامه موشکی ایران نگرانیم
هلگا اشمید، معاون فدریکا موگرینی، بهرغم حمایت از توافق هستهای در مجمع ایران و اروپا گفت: «برجام توافق صلح یا توافق منطقهای نبوده، بلکه یک توافق عدم اشاعه هستهای است.» وی افزود: «برجام توافقی درباره مسائل منطقهای یا حقوق بشر نبوده است. ما درباره برخی فعالیتهای ایران در منطقه و همچنین برنامه موشکی بالستیک نگرانی داریم اما مهم است که این مسائل را با هم خلط نکنیم.»
باید باب گفتوگو برای بعد از سال 2025 را باز کنیم
امانوئل ماکرون، رئیسجمهور فرانسه ماه گذشته در گفتوگو با شبکه خبری «سیانان» برنامه موشکی ایران را «تهدیدی برای کل منطقه» خواند و خواستار گفتوگو با ایران درباره برنامه هستهای بعد از سال ۲۰۲۵ شد. ماکرون همچنین در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل گفت: «امیدوارم بتوانیم روی محدود کردن برنامه موشکهای بالستیک ایران هم کار کنیم. ما باید روی راهکاری برای دوره پس از 2025 کار کنیم.»
مطالب پیشنهادی
