واقعیات منطقه غرب آسیا، متفاوت از اخبار رسانههای غربی است. در روزهای گذشته کشورهای منطقه صراحتاً ماجراجویان را از ماجراجویی برحذر داشتهاند. علاوه بر مقامات، افکار عمومی این کشورها نیز به اقدامات تروریستی در ایران واکنش نشان دادند و ثابت کردند که برخلاف خواست رسانههای خارجی واقعیت اتفاقات ایران را درک کردند. به بهانه سفر فوأد حسین به تهران، نگاهی نیز به تعاملات و رفتارهای کشورهای منطقه و بهخصوص عراق انداختیم. در گفتوگو با علیرضا دشتی، کارشناس مسائل عراق به بررسی این تحولات پرداختیم که در ادامه از نظر میگذرانید.
کشورهای منطقه در روزهای اخیر نگرانیهایی پیرامون پیامهای تهدیدآمیز آمریکا داشته و از هر تقابلی ابراز نگرانی کردند. این نگرانی در چه قالبی قابل تحلیل است و علت آن چیست؟
شاید بتوان این موضوع را از چند بعد بررسی کرد. نگاه بدبینانه این است که جنگی اتفاق بیفتد و جمهوری اسلامی شکست بخورد که در پس ایران، تجزیه ایران است و تجزیه ایران برای همه کشورهای منطقه بد خواهد بود. چراکه ما کردها را داریم که اگر الان گروهکهای تروریستی کرد ایران علم تجزیه بلند کنند، همان اتفاقی که سال 2020 شاهد آن بودیم که همه کشورها با آن مخالفت کردند، رخ میدهد. گسل قومیتی در حداقل 5 کشور فعال میشود و برای کشورهای مختلف، چالش ایجاد میکند. برای عراق، کردهای عراق، کردهای ترکیه. برای عربها و آذریها نیز همین رخ خواهد داد؛ به همین دلیل مهم است که در بلندمدت چنین چیزی رقم نخورد.
بعد دیگر ماجرا این است وقوع جنگ مناسبات میان کشورهای منطقه را بههم میزند. این برای هیچکدام از کشورها خوشایند نیست.
ابعاد دیگر این است که پای آمریکا در منطقه پررنگتر بازخواهد شد و حمایتهایی که از این کشورها در موضوعات مختلف داشته، از بین میرود. این مسائل موجب شده هیچکدام از کشورها مایل نباشند، جنگ و درگیری اتفاق بیفتد.
علاوه بر اینکه خاورمیانه منطقهای است که در اذهان جهان بهعنوان منطقه جنگزده شناخته شده و کشورهای منطقه تلاش میکنند که این برندینگ اصلاح شود. از عراق تا کشورهای حاشیه خلیجفارس تأکید دارند که ما جنگزده نیستیم اگر مجدد جنگ تازهای شروع شود این برند خدشهدار میشود و تمام هزینههایی که برای پاک کردن این برند انجام دادند، از دست خواهد رفت.
مسئله دیگر تخلیه پایگاه آمریکاست. در این موقعیت تخلیه پایگاه عینالاسد چه معنایی دارد؟
مسئله تخلیه پایگاههای آمریکایی سالهای زیادی است که مطرح است و بازههای زمانی نیز برای آن مشخص شده بود. یکی از زمانهای تعیین شده، سال 2026 است، لذا این اتفاق باید میافتاد.
در چند روز گذشته واکنش مردم عراق را نسبت به فتنه آمریکایی در ایران داشتیم. این واکنش را چطور تحلیل میکنید؟
فضای مردمی و اجتماعی مردم عراق در این ایام، همراهی و تظاهرات برگزار کردند. این موضوع بسیار مهم است که عراقی که تا پیش از جنگ، منتقد جمهوری اسلامی ایران بودند در مواردی، الان در شهرهای مختلف، در حمایت از مردم ایران و محکوم کردن اقدامات ترامپ، راهپیمایی برگزار کردند، موضوعی است که باید مورد توجه قرار گیرد و جای صحبت دارد. در چند روز گذشته بیانیهای از جانب 100تن از علمای جهان اسلام در نقد صحبتهای ترامپ، بسیاری از اعضا از علمای عراق بودند. این موضوع نیز قابل اشاره است که علمای عراق با علمای ایران قرابت و نزدیکی پیدا کردند، درحالیکه پیش از این زاویهای با یکدیگر داشتند و به مرور نگاهشان نسبت به جمهوری اسلامی در حال تغییر است.