• تقویم روزنامه فرهیختگان ۱۰:۰۰ - ۱۳۹۸/۰۳/۱۱
  • نظرات روزنامه فرهیختگان۰
  • 0
  • 0
اصغر زارعی، کارشناس مسائل خاورمیانه در گفت‌و‌گو با «فرهیختگان»:

خروجی نشست مکه صرفا بیانیه است

عربستان به دنبال یارگیری است. ریاض می‌خواهد برای اجرای برنامه‌هایش تاییدی ضمنی با حضور برخی کشورها در نشست مکه دریافت کند.

خروجی نشست مکه صرفا بیانیه است
0.00
به گزارش «فرهیختگان آنلاین»، درباره اینکه عربستان با برگزاری سه نشست فوری چه هدفی را دنبال می‌کند، با اصغر زارعی، کارشناس مسائل خاورمیانه گفت‌وگو کرده‌ایم. زارعی معتقد است این نشست پیش‌زمینه‌ای برای اجرای طرح «معامله قرن» است. او می‌گوید سعودی‌ها با این اجلاس درتلاشند که کشورهای اسلامی را برای نشست منامه بحرین آماده کنند. او با اشاره به شکاف در بین کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و اختلاف برخی کشورهای اسلامی با عربستان، دستاورد این نشست را ناچیز و در سطح بیانیه می‌داند. متن این گفت‌وگو را در ادامه می‌خوانید.


سران عربستان سعودی پیش از برگزاری اجلاس سران کشورهای اسلامی در مکه اقدام به برگزاری دو نشست سران کشورهای شورای همکاری خلیج‌فارس و نیز سران کشورهای عربی کرده‌اند. دلیل برگزاری این دو نشست و نشست سران کشورهای اسلامی چیست؟

اجلاس اقتصادی منامه بحرین به‌زودی به‌عنوان اولین گام برای اجرای معامله قرن  برگزار خواهد شد. اساس و ماهیت نشست منامه سازش‌کارانه است. این نشست به‌وسیله نظام سلطه و عاملان آن در منطقه خصوصا عربستان تدارک دیده شده تا روند عادی‌سازی روابط کشورهای عربی- اسلامی با رژیم صهیونیستی به‌طور علنی کامل و آشکار شود و آنچه را  طی دو سه‌دهه اخیر به صورت پنهان بوده رسمیت بخشد. عربستان سعودی برای زمینه‌سازی اجلاس منامه و آماده‌سازی اذهان کشورهای اسلامی در سه فاز مختلف، روز پنجشنبه در گام نخست میزبان نشست سران کشورهای شورای همکاری خلیج فارس بود و پس از آن نشست اتحادیه عرب را با حضور 21 کشور برگزار کرد و حدود 19 کشور با طرح قطعنامه در این اجلاس موافقت کردند. هدف سوم عربستان این است که در شورای کشورهای اسلامی که 57 کشور اسلامی عضو آن هستند، با نفوذ و هزینه کردن دلارهای بادآورده نفتی، این کشورها را در اهداف نامبارکش با آمریکا و رژیم‌صهیونیستی هماهنگ کند. در مجموع می‌توان گفت هر سه نشست با هدف تفرقه در جهان اسلام تحت پروژه ایران‌هراسی و بدبینی نسبت به مقاومت و بهره‌برداری از آنها برای برقراری ارتباط بین کشورهای عربی- اسلامی با رژیم صهیونیستی به‌عنوان اصلی‌ترین هدف اجلاس مکه بوده است. این نشست پیش‌زمینه اجلاس چهارم و پنجم تیرماه در منامه است.

در ۲ نشستی که تاکنون برگزار شده برخی کشورهای مدعو  با مواضع ضدایرانیِ عربستان همراهی نکرده‌اند. دلیل این شکاف و عدم همراهی چیست؟

هم‌اکنون شاهد شکاف در شورای همکاری خلیج فارس هستیم که ریشه در گذشته دارد. قطری‌ها نسبت به اهداف این نشست‌ها به‌ویژه اهداف رژیم سعودی سوءنظر دارند و با آنها مخالفند. قطر به دلیل اینکه عربستان می‌خواهد نقش برادر بزرگ‌تر را در شورای همکاری بازی کند، پیروی از این کشور را نمی‌پذیرد. برخی کشورها مانند عمان و حتی کویت نیز از اهداف و سیاست‌های عربستان در بسیاری زمینه‌ها تبعیت نمی‌کنند.

ما ساختارهایی چون شورای همکاری خلیج فارس، اتحادیه عرب، ارتش کشورهای اسلامی و... را تاکنون بین کشورهای عربی دیده‌ایم و حرف از تشکیل ناتوی عربی هم به میان آمده است. دلیل ساختارسازی‌های گوناگون چیست؟ اینکه سعودی‌ها به دنبال ساختارسازی‌های جدید هستند، نشان‌دهنده شکست ساختارهای قبلی نیست؟

دقیقا همین‌طور است. سعودی‌ها ائتلاف نیروهای عربی را دنبال می‌کردند، بعد نیز ناتو عربی مطرح شد. آنها دنبال این بودند که اتحادیه‌ای از کشورهای همسو با خودشان در میان کشورهای اسلامی آفریقا، آسیای غربی و آسیای جنوب‌شرقی ایجاد و با خود همراه کنند. با وجود اینکه خودشان نقش اول را در حمایت و پشتیبانی از تروریست‌ها داشتند، در ائتلاف ضدتروریسم پیشگام بودند. دوگانگی‌ای که در بیان و رفتار عربستان باعث شد خیلی از کشورها، عربستان را به‌عنوان کشوری که به دنبال ثبات و امنیت و نیات سازنده در منطقه باشد، به رسمیت نشناسند. آنها به‌خوبی می‌دانند عربستان با حمایت از تروریسم وهابی و داعش در عراق، سوریه و... به دنبال چیست.

شما در مجموع نشست‌های مکه را چگونه ارزیابی می‌کنید؟ چقدر احتمال دارد این نشست‌ها به موفقیت بینجامد؟

بنده تصور می‌کنم نشست سران کشورهای اسلامی در مکه با حداقل تعداد مشارکت‌کننده نسبت به دوره‌های قبل برگزار خواهد شد؛ با پایین‌ترین تعداد و پایین‌ترین سطح. این نشست‌ها صرفا در حد بیانیه‌ است و می‌تواند منتهی به صدور بیانیه با تعداد آرای پایین و حتی اختلافات جدی شود. در جمع کشورهای اتحادیه عرب 22 کشورند که برخی همسو هستند ولی در اجلاس کشورهای اسلامی 57 کشور هستند که اختلافات جدی با عربستان داشته و خواهند داشت.

می‌شود گفت اگر نشست مکه شکست بخورد پس نشست منامه نیز تا حد زیادی شکست خواهد خورد؟

قطعا، نشست منامه که از پیش شکست خورده است. مقام معظم رهبری نیز این مساله را در نشست با استادان دانشگاه‌ها اعلام کردند ولی عربستان به دنبال یارگیری است. ریاض می‌خواهد برای اجرای برنامه‌هایش تاییدی ضمنی با حضور برخی کشورها در نشست مکه دریافت کند.

 

* نویسنده : سیدمهدی طالبی

نظرات کاربران
تعداد نظرات کاربران : ۰
capcha

خبرهای روزنامه فرهیختگانآخرین اخبار

خبرهای روزنامه فرهیختگانمرتبط ها