• تقویم روزنامه فرهیختگان ۱۰:۰۰ - ۱۳۹۷/۱۱/۳۰
  • نظرات روزنامه فرهیختگان۰
  • 0
  • 0
یادداشت/ افشین حیدری روزنامه نگار

«شفیره»؛ نمایشی که تنها متکی به حرکات بدنی بازیگران بود

کارگردان در نمایش «شفیره» سعی کرده با بهره‌گیری از ترکیب بازیگر و عروسک درکنار هم و با تکنیک باتومی، حرکات بدن بازیگران، عروسک‌گردانی و پخش موسیقی، تصویر‌سازی‌های بسیاری را در طول اجرا برای مخاطب به وجود آورد که از این حیث باید آن را نقطه قوت کار برشمرد.

«شفیره»؛ نمایشی که تنها متکی به حرکات بدنی بازیگران بود

به گزارش «فرهیختگان آنلاین»، نمایش «شفیره» به نویسندگی و کارگردانی مهدی شاه‌پیری از نمایش‌های حاضر در بخش صحنه‌ای سی‌و‌هفتمین جشنواره تئاتر فجر است که شامگاه جمعه 26 بهمن در سالن چهار‌سو تئاترشهر و در دو نوبت اجرا شد. قصه این نمایش افسانه‌ای و اسطوره‌ای، درباره پادشاهی بدون فرزند است که یک‌شب آوای زنبوری در گوش او می‌پیچد و راز فرزند‌دار شدنش را می‌گوید. بعد از چند ماه، ملکه فرزندان دو قلو به دنیا می‌آورد. دختری سرخ‌مو و پسری مرده. پادشاه از اینکه پسر مرده است غصه‌دار می‌شود. دوباره آوای زنبور در گوش او طنین‌انداز می‌شود تنها درصورتی‌که گلوی دختر بریده شود پسر زنده خواهد شد. پادشاه گلوی دختر را می‌برد از خون دختر گلی می‌روید سرخ رنگ. سال‌ها می‌گذرد تا یک روز مرد دریانوردی به همان ساحل قدم می‌گذارد و گل را می‌بیند و...

این نمایش که شکلی مدرن و اقتباسی آزاد از نمایشنامه «مده‌آ»، اثر اوریپید است؛ به صورت فیزیکال و عروسکی ارائه شده و در آن خبری از دیالوگ نیست. کارگردان سعی دارد تا به کمک نمایه‌سازی قصه و با استفاده از حضور آدم‌ها و به کار بردن عروسک‌ها، نمایش خود را پیش برد.

کارگردان در این نمایش سعی کرده با بهره‌گیری از ترکیب بازیگر و عروسک درکنار هم و با تکنیک باتومی، حرکات بدن بازیگران، عروسک‌گردانی و پخش موسیقی، تصویر‌سازی‌های بسیاری را در طول اجرا برای مخاطب به وجود آورد که از این حیث باید آن را نقطه قوت کار برشمرد.

به‌واقع نمایشنامه «مده‌آ» و ترسیم فضاهای عجیب و غریب و جادویی که در آن وجود دارد، باعث شده تفاوت خاصی به این نمایش عروسکی دهد و مخاطب را در مواجهه با آن برخلاف نمایش‌های عروسکی دیگری که برگرفته از نمایشنامه‌های ایرانی است با کاری متفاوت روبه‌رو کند.

پانتومیم‌هایی از حرکت، ژست و حالات و با استفاده از انواع عروسک‌ها که از جمله پارچه‌ای، چوبی، پلاستیکی، میله‌ای و... هستند به‌وفور در طول اجرا شاهد هستیم که‌ای‌کاش کارگردان با تمهید هر چه بهتری می‌توانست از بعضی حرکت‌ها و عروسک‌های غیرضروری که بودن آنها هیچ کمکی به قصه نمی‌کرد، پرهیز کند.

طبق گفته کارگردان، این کار، به هیچ وجه ایرانیزه شده نیست و هرچند در روزهای اول سعی شده به سمت ایرانیزه شدن برود ولی با توجه به اتودهای انجام شده، می‌بینیم نمایش‌ به آثار حوزه بین‌النهرین نزدیک‌تر است. این که نمایش سعی نکرده به سراغ افسانه‌های ایرانی برود، شاید کاری متفاوت باشد ولی در روایت و فضاسازی قصه که الهام‌گرفته از نمایش‌های یونان باستان و فضای بین‌النهرین است باید گفت که مخاطب خیلی کمتر می‌تواند با قصه همذات‌پنداری کند و حتی در بعضی نریشن‌ها، باعث شده مخاطب خیلی با محتوای آن ارتباطی نداشته باشد.

کارگردان با ترکیب‌های غیر هم جنس و موزون از آدم و عروسک‌ در تلاش است ما را با ترکیبی از نسخه اصلی نمایشنامه و ترکیب‌های نا‌مأنوس که منبعث از ایده شخصی کارگردان است روبه‌رو کند. البته انتخاب این رویه هم باعث شده مخاطب در قسمت‌هایی با سردرگمی روبه‌رو شود. استفاده از عبارات نامفهوم، موسیقی ملایم، میزانسن‌هایی که بودن آنها خیلی ضرورت ندارد نیز باعث شده در طول قصه مفهوم زیادی را به مخاطب منتقل نکند و به بی‌حوصلگی او منجر شود. البته پخش موسیقی به همراه نریشن در طول نمایش و بازی متفاوت بازیگران باعث شده قصه همراه با تصویر‌سازی‌هایی در ذهن مخاطب همراه باشد که شاید بتوان این را وجه بارز نمایش حساب کرد، اما به کار‌گیری بیش از اندازه این مهم باعث شده موقعیت‌های زنده و دراماتیک کمتری را در طول اجرا شاهد باشیم و آن‌طور که باید نتواند ذهن مخاطب را در طول قصه با آن همراه سازد. به‌واقع باید بازی بازیگران و عروسک‌گردانان این کار که بر عهده داریوش فائزی، هرش آرمند، مهرنوش بلمه، کتایون رزم‎حسینی، ریحانه کوثری‌مهر، گل‌آرا غفرانی و حامی علیزاده است را یکی از نقاط قوت کار برشمرد که با بهره‌گیری از حرکات بدنی در خدمت تصویرسازی هر چه بهتر نمایش درآمده است.

نظرات کاربران
تعداد نظرات کاربران : ۰
capcha

خبرهای روزنامه فرهیختگانآخرین اخبار

خبرهای روزنامه فرهیختگانمرتبط ها